Afscheidsbijeenkomst zoekt voorganger

Afscheidsbijeenkomst zoekt voorganger

Het aantal kerkelijke uitvaarten neemt al jaren sterk af en zal ook in de toekomst verder dalen. Wat betekent het voor nabestaanden dat de vanzelfsprekendheid van de kerkelijke uitvaartliturgie afneemt?

Kerkelijk

De vaste elementen van religieuze diensten kunnen nabestaanden houvast geven. Want een goede opbouw van een afscheid schud je niet zomaar uit je mouw. Zo kan het voordragen van een persoonlijke voorbede veel voldoening geven, net zoals het voorlezen van een mooie, zelfgekozen eerste lezing. Maar voor nabestaanden die geen kerkelijke binding meer hebben kan de uitvaartliturgie als knellend en onpersoonlijk ervaren worden.

Niet-kerkelijk 

De invulling van een niet-kerkelijk afscheid wordt steeds persoonlijker en intenser beleefd. Nabestaanden zijn vaak mondig en willen ‘met een goed gevoel’ kunnen terugkijken op het afscheid. Het behoort tot de taken van een voorganger om nabestaanden uit te dagen, te ondersteunen en ruimte te geven om een afscheid tot hun afscheid te maken. De uitvaartbegeleider kan voorgaan, maar dat kan ook een nabestaande zijn, een ritueel begeleider of funerair spreker.

Invulling afscheidsbijeenkomst 

De voorganger stemt de verschillende elementen zo op elkaar af dat een afgewogen geheel ontstaat. Tijdens de afscheidsbijeenkomst is er tijd voor terugblikken. Het laat niemand onberoerd als er verhalen verteld worden over de betekenis van de overledene voor anderen. Maar er moet ook ruimte zijn voor het verwoorden van het verlies en de gevoelens die dat oproept. Een ander belangrijk element is het bieden van bemoediging, ook als nabestaanden overmand zijn door verdriet.  Ook rituelen kunnen een onderdeel zijn van een afscheid. Bijvoorbeeld licht brengen in de duisternis door kaarsen aan te steken. Hoe eenvoudig een ritueel ook is, het effect is vaak heel sterk. Zo ontstaat een harmonisch geheel waarin zowel aan de overledene als aan de nabestaanden recht wordt gedaan. Muziek, toespraken, stilte, eventueel een fotopresentatie of een film, een zelf-beschilderde kist, soms een gebed of een ritueel vormen dan een eenheid.
 
© Eclips Uitvaartbegeleiding 2018